opgave 1Tekst 1 De voedster probeert te achterhalen wat er met Phaedra aan de hand is
De woorden van de voedster in de regels 305-306 (εἰ t/m
winnen aan
kracht door het gebruik van alliteratie. Er is nog een ander stilistisch middel dat
daartoe bijdraagt.
11pNoteer de naam van dit stilistisch middel en citeer daarbij het desbetreffende
Griekse tekstelement.
Regel 310 οἴμοι
Na lang zwijgen is dit de eerste keer dat Phaedra weer spreekt.
21pLeg uit waarom ze juist op dit moment reageert.
Regel 311-312 καὶ σε πρὸς θεῶν τοῦδ' ἀνδρὸς αὖθις λίσσομαι σιγᾶν πέρι
De voedster denkt aan een andere reden voor dit verzoek dan de reden die
Phaedra werkelijk heeft.
31pAan welke reden denkt de voedster? Beantwoord de vraag in het Nederlands.
Regel 315 ἄλλῃ δ’ ἐν τύχῃ χειμάζομαι
Uit het vervolg (t/m regel 325) blijkt dat de voedster hiervoor drie oorzaken kan
bedenken. Zo oppert zij als eerste mogelijkheid dat Phaedra bloed aan haar
handen heeft.
42pNoteer de andere twee oorzaken die de voedster noemt. Beantwoord de vraag
in het Nederlands.
Regel 319
52pa. Geef een inhoudelijke verklaring voor de toevoeging οὐχ ἑκοῦσαν bij μ’.
b. Geef een inhoudelijke verklaring voor de toevoeging οὐχ ἑκῶν bij φίλος
ἀπόλλυσ’.
In de handschriften van tragedies staan nooit regieaanwijzingen.
Uit de tekst zelf kan men daarentegen wel regieaanwijzingen opmaken.
61pWelke regieaanwijzing voor een handeling van een personage is af te leiden uit
de regels 320-330? Beantwoord de vraag in het Nederlands en noteer daarbij
het nummer van de regel waarop je je antwoord baseert.
Regel 331 τῶν αἰσχρῶν
71pNoteer het Griekse zelfstandige naamwoord uit de regels 316-325 waarmee
Phaedra op hetzelfde doelt.
Regel 334 δῶρον
χρῆν
81pWat bedoelt de voedster hiermee? Beantwoord de vraag in het Nederlands.
Phaedra legt in de regels 335-343 een verband tussen de lotgevallen van twee
van haar familieleden en wat haar zelf overkomt.
91pLeg het bedoelde verband uit.
Regel 353 ὥς μ’ ἀπώλεσας
Dit had Phaedra al voorspeld.
101pCiteer het desbetreffende Griekse tekstelement uit de regels 324-335.
Regel 355 ἐχθρὸν ἦμαρ, ἐχθρὸν εἰσορῶ φάος
Deze woorden worden door G. Koolschijn als volgt vertaald:
“Ik haat de dag, ik haat het licht dat ik zie.”
112pLeg uit in welk opzicht de structuur van de vertaling afwijkt van die van het
Grieks. Ga bij je antwoord in op zowel de vertaling als het Grieks.
opgave 2Tekst 2 Gesprek tussen Phèdre (= Phaedra) en Oenone (= de voedster)
Tekst 2 en tekst 1
De Franse toneelschrijver Racine heeft zich in zijn stuk Phèdre gedeeltelijk
gebaseerd op de Hippolytus van Euripides.
Tekst 2, regel 221-222 Ach, gaven de goden dat mijn hart net zo onschuldig
was!
121pCiteer het Griekse tekstelement uit Tekst 1, regel 315-321 dat hiermee
inhoudelijk vergelijkbaar is.
Tekst 2, regel 223-224
132pCiteer het Griekse tekstelement uit Tekst 1, regel 315-326 dat hiermee
inhoudelijk vergelijkbaar is.
141pCiteer het tekstelement uit Tekst 2, regel 235-245 dat inhoudelijk vergelijkbaar is
met Tekst 1, regel 327.
Zowel in Tekst 1, regel 313-334 als in Tekst 2, regel 217-240 probeert de
voedster Phaedra over te halen te zeggen wat er aan de hand is.
In Tekst 2 gebruikt ze daartoe twee argumenten die niet in Tekst 1 voorkomen.
152pBeschrijf in eigen woorden deze twee argumenten.
opgave 3Tekst 3 Illustratie
Regel 1283 Hooggeboren zoon van Aegeus, ik beveel je, luister naar mij.
In de oudheid waren er twee versies over wie de vader van Theseus was. In
deze tragedie combineert Euripides de twee versies. In regel 1283 is sprake van
de ene versie.
161pCiteer uit de regels 1313-1324 het Griekse tekstelement dat de identiteit van de
andere vader aangeeft.
Regel 1287 omdat je de leugens van je vrouw geloofde
172pa. Beschrijf in eigen woorden wat deze leugens inhielden.
b. Citeer uit de regels 1307-1314 het Griekse tekstelement waarin Artemis
vertelt dat Theseus de leugens van Phaedra geloofde.
Artemis stelt in de regels 1296-1309 twee anderen verantwoordelijk voor de
wanhopige situatie van Phaedra waarin zij koos voor zelfdoding.
182pWelke twee?
Regel 1300-1301 τρόπον τινὰ γενναιότητα
192pa. Welke overweging brengt Artemis ertoe te spreken van γενναιότητα?
Beantwoord de vraag in het Nederlands en baseer je antwoord op het vervolg
(t/m regel 1312).
b. Leg uit waarom Artemis niet zonder meer van γενναιότητα spreekt. Baseer je
antwoord op het vervolg (t/m regel 1312).
Regel 1307-1309
202pa. Wat had Hippolytus gedaan als hij niet ὥσπερ δίκαιον had gehandeld?
Beantwoord de vraag in het Nederlands.
b. Wat had Hippolytus gedaan als hij niet εὐσεβὴς was geweest? Beantwoord de
vraag in het Nederlands.
Regel 1315 wordt door G. Koolschijn als volgt vertaald:
“U weet dat u drie vloeken van uw vader had?”
De vertaler zwakt door het weglaten van een Grieks woord de inhoud van regel
1315 af.
212pCiteer het desbetreffende Griekse woord en leg uit waarom door het weglaten
van dit woord in de vertaling de inhoud verzwakt wordt.
Regel 1304 τὴν Κύπριν en regel 1327 Κύπρις
222pLeg uit dat het woord Κύπρις in regel 1304 inhoudelijk anders is gebruikt dan in
regel 1327. Ga bij je antwoord in op beide regels.
Regel 1325-1334 δείν' t/m ἐᾶσαι
Artemis pleit zichzelf vrij van de beschuldiging dat ze het fatale ongeluk van
Hippolytus niet heeft voorkomen.
231pWelk argument voert zij daarvoor aan? Beantwoord de vraag in het Nederlands.
Regel 1334 τὴν δὲ σὴν ἁμαρτίαν
242pLeg uit dat hier sprake is van ἁμαρτία zoals Aristoteles bedoelt. Ga bij je
antwoord in op zowel de omschrijving van ἁμαρτία door Aristoteles als op de in
regel 1334 bedoelde ἁμαρτία.
Illustratie
Op de illustratie is een scène weergegeven uit het verhaal van Hippolytus en
Phaedra.
Van links naar rechts zijn de voedster, Phaedra en Hippolytus afgebeeld.
253pKomt deze afbeelding meer overeen met een scène uit de Hippolytus van
Euripides of met een scène uit de Phaedra van Seneca? Licht je antwoord toe
en ga daarbij in op beide tragedies.
