bij dit examen
Tenzij anders vermeld, is er sprake van normale situaties en gezonde
organismen.
opgave 1Pallister-Killiansyndroom
Het Pallister-Killiansyndroom (PKS) wordt veroorzaakt door een zeer zeldzame chromosoomafwijking. PKS gaat gepaard met typische lichamelijke afwijkingen waarvan de ernst kan variëren. Opvallend zijn de gezichtskenmerken, korte ledematen en afwijkende pigmentatie. Vaak is er een opening in het middenrif. Kinderen met PKS ontwikkelen zich traag en zitten vaak in een rolstoel. Er zijn weinig volwassenen met dit syndroom.
Verondersteld wordt dat de basis voor PKS wordt gelegd bij de vorming
van geslachtscellen. Als een chromosomenpaar of de chromatiden van
een chromosoom tijdens meiose niet uit elkaar gaan (nondisjunctie), kan
dat leiden tot de vorming van een geslachtscel waarin een chromosoom te
veel of te weinig aanwezig is.
Nondisjunctie kan plaatsvinden tijdens meiose I en tijdens meiose II.
12p
De kans is groter bij nondisjunctie in meiose I.
De kans is groter bij nondisjunctie in meiose II.
De kans is even groot.
Is de kans op een extra chromosoom in een geslachtscel groter bij
nondisjunctie in meiose I, bij nondisjunctie in meiose II, of is de kans even
groot?
De kans is groter bij nondisjunctie in meiose I. De kans is groter bij nondisjunctie in meiose II. De kans is even groot.Als een baby met PKS geboren wordt, duurt het soms lang voor de
diagnose wordt gesteld. Vaak wordt vanwege de uiterlijke kenmerken
gedacht aan het syndroom van Down. Om Down vast te stellen vindt
chromosoomonderzoek plaats van cellen uit een bloedmonster.
21p
Aan de hand van welk gegeven in een karyogram wordt geconcludeerd
dat er sprake is van het Downsyndroom?
Als bij de vorming van één van de geslachtscellen tijdens de meiose iets mis is gegaan met de verdeling van de chromosomen, kan een zygote ontstaan met een extra chromosoom 12 (trisomie 12). Waarschijnlijk ontstaat PKS doordat vroeg in de ontwikkeling van een embryo met een extra chromosoom 12, een mitotische deling plaatsvindt waarbij een dochtercel met een normaal karyotype ontstaat en een dochtercel met een extra ‘isochromosoom-12p’. In een chromosomenportret is dit isochromosoom-12p te zien als vier ter hoogte van het centromeer aan elkaar gehechte korte armen van het extra chromosoom 12. De lange armen van dit chromosoom 12 zijn verdwenen. Cellen met een intact extra chromosoom 12 gaan uiteindelijk dood. In dit embryo ontstaat dan een mozaïekpatroon van twee soorten cellijnen: cellijnen met het extra isochromosoom-12p, naast cellijnen met een normaal karyotype.
In de uitwerkbijlage is een onvolledig karyogram opgenomen.
32p
Vul de tekening aan, zodat duidelijk wordt dat
− het een karyogram is uit een cellijn van een jongetje,
− met in deze cellijn het extra isochromosoom-12p.
Door het mozaïekpatroon zijn de symptomen van PKS niet bij alle
patiëntjes even ernstig.
42p
Leg uit waardoor, als gevolg van verschillen op celniveau, de ernst van de
symptomen van PKS tussen patiëntjes kan verschillen.
Alle mensen hebben openingen in het middenrif. Bij PKS-patiënten is er
vaak nog een extra opening die ademhalingsproblemen veroorzaakt.
Vier buisvormige organen of delen daarvan zijn:
1 aorta
2 luchtpijp
3 slokdarm
4 urineleider
52p
alleen 1 en 2
alleen 1 en 3
alleen 2 en 3
alleen 1, 3 en 4
alleen 2, 3 en 4
alle vier
Welke van deze organen of delen daarvan gaan door een opening in het
middenrif?
alleen 1 en 2 alleen 1 en 3 alleen 2 en 3 alleen 1, 3 en 4 alleen 2, 3 en 4 alle vierOver de gevolgen van de extra opening in het middenrif bij een PKS-
patiënt worden twee beweringen gedaan:
1 Bij een diepe inademing kunnen de longen gaan uitpuilen in de
buikholte;
2 Bij een diepe uitademing kunnen buikorganen uitpuilen in de
borstholte.
62p
alleen 1
alleen 2
beide
Welke van deze beweringen beschrijft of beschrijven een mogelijk gevolg
van de extra opening in het middenrif?
alleen 1 alleen 2 beideMoeders van een kind met een chromosoomafwijking hebben bij een
volgende zwangerschap automatisch een indicatie voor prenatale
diagnostiek.
De reden hiervoor is dat chromosoomafwijkingen vaak erfelijk zijn.
71p
Noem een indicatie voor prenatale diagnostiek die niet gebaseerd is op
het bestaan van een erfelijke afwijking in de familie.
opgave 2Bloei van de blauwalg
‘Blooms like it hot’ was een kop in het wetenschappelijke tijdschrift Science in april 2008. De onderzoekers Hans Paerl en Jef Huisman wijzen daarmee op een toename van de algenbloei in oceanen door het versterkt broeikaseffect. Zij onderzochten de blauwalgenbloei. De naam blauwalgen is misleidend, het zijn cyanobacteriën. Op grond van een aantal kenmerken worden groene algen en cyanobacteriën in verschillende taxonomische groepen ingedeeld. In afbeelding 1 is schematisch de bouw van een groene alg ( Chlamydomonas ) weergegeven. afbeelding 1 Vijf delen van Chlamydomonas zijn in afbeelding 1 met een cijfer aangeduid.
Cyanobacteriën zweven al miljarden jaren in het water en hebben bijgedragen aan het ontstaan van een zuurstofrijke atmosfeer. Cyanobacteriën worden ook wel blauwalgen genoemd vanwege hun blauwe pigment fycocyanine, dat samen met andere pigmenten, zoals chlorofyl-a, bij de fotosynthese betrokken is. Afbeelding 2 toont het absorptiespectrum van pigmenten die gevonden worden in cyanobacteriën. afbeelding 2 absorptie Groene algen beschikken over het algemeen niet over pigmenten als fycocyanine en fycoerythrine.
Wat is de functie van fycocyanine bij de fotosynthese? A opvangen van lichtenergie B productie van glucose C productie van zuurstof D productie van ATP E splitsen van water Als gevolg van het versterkt broeikaseffect vindt op veel plaatsen in het water thermische stratificatie plaats: de laag van het warme oppervlaktewater wordt minder gemengd met de diepere koude waterlaag.
Door welke verandering in het water kan meer regenval op het land leiden tot een toename van algenbloei in estuaria? A het water wordt minder troebel B het water wordt minder zout C het water wordt voedselrijker D het water wordt zuurstofrijker Men zoekt naar methoden om blauwalgenbloei tegen te gaan. Een manier is om kleideeltjes, waaraan de blauwalgen hechten, op het water te sproeien. De blauwalgen zakken daardoor naar de bodem (zie afbeelding 3). afbeelding 3 3 doordat ze steeds zwaarder worden zakken ze naar beneden 4 blauwalgen gaan dood door steeds grotere druk en gebrek aan zonlicht Het op deze manier (zie afbeelding 3) afzinken van blauwalgen levert ook een bijdrage aan het tegengaan van het versterkt broeikaseffect.
Wanneer er cyanobacteriën in zwemwater worden gevonden, is het belangrijk om snel uitsluitsel te krijgen over de giftigheid ervan. Dat kan door een genetische analyse uit te voeren. Alleen cyanobacteriën met een mcy-gen, dat codeert voor het enzym microcystine-synthase, kunnen microcystines produceren. Van zes verschillende stammen cyanobacteriën wordt in het laboratorium de aanwezigheid van de genen mcyB en mcyD onderzocht. Als controle-genen gebruiken de onderzoekers het CYA-gen dat alle soorten cyanobacteriën bezitten, en het MIC-gen dat alleen voorkomt in Microcystis soorten. Met behulp van de Polymerase Ketting Reactie (PCR) wordt het DNA van genfragmenten vermenigvuldigd. De PCR-producten worden geanalyseerd door gel-elektroforese. Het resultaat daarvan is in afbeelding 5 weergegeven. afbeelding 5 CYA CYA CYA Over de resultaten van de gel-elektroforese (afbeelding 5) worden twee beweringen gedaan: 1 Alle Microcystis cyanobacteriën uit de test zijn potentieel giftig; 2 Het resultaat van Planktothrix is onbetrouwbaar omdat het controle- gen MIC ontbreekt.
Als cyanobacteriën geen microcystines kunnen produceren wil dat nog niet zeggen dat ze onschadelijk zijn. Er zijn ook cyanobacteriën die het gevaarlijke en snelwerkende anatoxine-a maken. Deze stof activeert acetylcholinereceptoren van skeletspieren. Anatoxine-a kan echter niet worden afgebroken door acetylcholinesterase.
opgave 3Maagzweerbacterie reist mee met de mens
Tijdens de verspreiding van onze voorouders over de aarde bleef op elke vestigingsplek een groot deel van de populatie achter en trok een klein deel verder. De maagzweerbacterie (Helicobacter pylori) is 60.000 jaar geleden met de mens uit Afrika vertrokken en is sindsdien met hem meegereisd. Door de opeenvolgende migratiebewegingen is in de loop van de tijd de genetische diversiteit van populaties mensen gaan verschillen. Een soortgelijk proces deed zich voor bij de in de mensen meereizende maagzweerbacterie. Evolutiebiologen trachten door analyse van het DNA van H. pylori migratiepatronen van onze verre voorouders te reconstrueren. Daarvoor is een wereldwijd onderzoek uitgevoerd.
Besmetting met H. pylori leidt niet altijd tot een maagzweer. Meer dan de
helft van alle mensen is ongemerkt besmet met deze bacterie.
182p
soms commensalisme, soms mutualisme
soms commensalisme, soms parasitisme
soms mutualisme, soms parasitisme
Welke benamingen passen op basis van deze informatie bij de
symbiotische relatie van H. pylori met de mens?
soms commensalisme, soms mutualisme soms commensalisme, soms parasitisme soms mutualisme, soms parasitismeGenetici analyseerden het DNA van H. pylori-bacteriën dat verzameld was uit de magen van 769 proefpersonen die behoren tot verschillende etnische groepen, verspreid over de hele wereld. Van elk monster bacterie-DNA werd de basenvolgorde van zeven specifieke gen- fragmenten bepaald. In afbeelding 1 is van elke etnische groep de gevonden variatie in DNA van H. pylori weergegeven in relatie tot de migratieafstand vanaf Oost-Afrika. afbeelding 1 genetische variatie in DNA van H. Pylori 0 5.000 10.000 15.000 20.000 25.000 30.000 Legenda: migratieafstand vanaf Oost-Afrika (km) etnische groep
De ‘Out of Africa’-hypothese stelt dat de voorouders van de moderne
mens (Homo sapiens) in Oost-Afrika leefden en dat hun afstammelingen
zich over de rest van de wereld hebben verspreid.
De gegevens in afbeelding 1 ondersteunen deze hypothese.
192p
Leg uit waardoor de genetische variatie van H. pylori die gevonden wordt
in de etnische groepen kleiner is naarmate deze mensen verder van Oost-
Afrika af wonen.
In het onderzoek werd ook de genetische variatie van de 769
proefpersonen bepaald. De delen van het DNA die werden gebruikt voor
dit onderzoek zijn bepaalde fragmenten (microsatellieten) waarin een
volgorde van twee tot zes basenparen wordt herhaald. Het aantal
herhalingen (repeats) varieert sterk tussen mensen.
Microsatellieten bevinden zich over het algemeen in niet-coderend DNA.
Daarin is de variatie tussen mensen meestal groter dan in coderend DNA.
202p
Leg uit waardoor de genetische variatie meestal groter is in niet-coderend
DNA dan in coderend DNA.
De bacterie H. pylori produceert het enzym urease, dat ureum omzet in
ammoniak en CO2. Een snelle test om te onderzoeken of iemand besmet
is met de bacterie, de 13C-ureum ademtest, is hierop gebaseerd.
De proefpersoon krijgt, na een controle-ademmeting, een drankje met
ureum dat gelabeld is met de koolstofisotoop 13C. Een half uur later wordt
het gehalte 13C in de uitgeademde lucht bepaald.
Bij een andere test wordt een stukje weefsel uit de maag weggehaald,
waarna de H. pylori-bacterie in een kweek kan worden onderzocht.
212p
Beredeneer dat bij de mensen die in het onderzoek naar migratie van de
maagzweerbacterie zijn opgenomen:
− in eerste instantie de 13C-ureum ademtest of een dergelijke methode
gebruikt is;
− maar dat daarna ook een maagbiopt is onderzocht.
opgave 4Hooikoorts
Ambrosia is van origine een plant uit Noord-Amerika die zich blijvend in
Nederland lijkt te vestigen. De verwachting is dat door uitbreiding van
Ambrosia 10 tot 20 procent van de Nederlanders hooikoorts zal
ontwikkelen na blootstelling aan ambrosiapollen.
Hooikoorts is een allergische reactie op stuifmeelkorrels (pollen) van
bepaalde planten. Mensen met een genetische aanleg daarvoor kunnen
een allergie ontwikkelen tegen ambrosiapollen.
In afbeelding 1 is in een zeer vereenvoudigd schema te zien dat
verschillende cellen aan de basis staan van de allergische reactie.
afbeelding 1
Het allergeen wordt, nadat het door het slijmvlies van de luchtwegen is
binnengedrongen, gepresenteerd door een bepaald celtype (1) aan een
ander celtype (2) dat het cytokine IL-4 gaat afgeven, waardoor een derde
celtype (3) tot differentiatie geactiveerd wordt. De hierdoor geactiveerde
mestcel geeft bij herhaald contact met het allergeen mediatoren af.
Bij hooikoorts is het effect een toename van de slijmproductie en rode,
tranende ogen.
222p
B-lymfocyt macrofaag T-helpercel
B-lymfocyt T-helpercel macrofaag
macrofaag B-lymfocyt T-helpercel
macrofaag T-helpercel B-lymfocyt
T-helpercel B-lymfocyt macrofaag
T-helpercel macrofaag B-lymfocyt
Wat zijn de namen van celtypen 1, 2 en 3 in afbeelding 1?
B-lymfocyt macrofaag T-helpercel B-lymfocyt T-helpercel macrofaag macrofaag B-lymfocyt T-helpercel macrofaag T-helpercel B-lymfocyt T-helpercel B-lymfocyt macrofaag T-helpercel macrofaag B-lymfocyt232p
− Welk organel zal in grootte zijn toegenomen in de geactiveerde cel
nummer 3 van afbeelding 1?
− Wat is de functie hiervan voor de afweer?
Na herhaald allergeencontact komen grote hoeveelheden mediatoren,
waaronder histamine, uit de granula van de mestcellen vrij (degranulatie).
242p
de hechting van IgE-antistoffen aan de mestcel
de koppeling van het allergeen aan meer dan een IgE-molecuul
de presentatie van het allergeen door een APC
de stimulatie door cytokinen afkomstig van geactiveerde T-cellen
Wat is de prikkel voor deze degranulatie?
de hechting van IgE-antistoffen aan de mestcel de koppeling van het allergeen aan meer dan een IgE-molecuul de presentatie van het allergeen door een APC de stimulatie door cytokinen afkomstig van geactiveerde T-cellenAangenomen wordt dat de ‘normale’ productie van IgE en de daaropvolgende sensibilisatie (gevoelig worden) van mestcellen van oorsprong een belangrijke rol speelden in de afweer tegen parasitaire wormpjes. In westerse landen zijn deze parasieten nauwelijks aanwezig en richt dit afweersysteem zich soms op ongevaarlijke stoffen.
Het vrijkomen van mediatoren uit mestcellen veroorzaakt oedeemvorming
door het plaatselijk verwijden van bloedvaten en een verhoogde
doorlaatbaarheid van haarvatwanden.
252p
Leg uit hoe de combinatie van het verwijden van bloedvaten en
verhoogde doorlaatbaarheid daarvan, de afweer tegen een infectie
bevordert.
262p
Beschrijf hoe een macrofaag met behulp van specifieke antistoffen een
parasiet kan opruimen.
De mediatoren (zie afbeelding 1) veroorzaken ook benauwdheid door het
samentrekken van spierweefsel in de luchtwegen.
272p
glad spierweefsel, in bronchiën
glad spierweefsel, in bronchiolen
dwarsgestreept spierweefsel, in bronchiën
dwarsgestreept spierweefsel, in bronchiolen
Welk type spierweefsel trekt samen, in welk deel van de luchtwegen?
glad spierweefsel, in bronchiën glad spierweefsel, in bronchiolen dwarsgestreept spierweefsel, in bronchiën dwarsgestreept spierweefsel, in bronchiolenEen hooikoortsaanval gaat vaak gepaard met niesbuien. Het niezen is
een reflex die volgt op prikkeling van het neusslijmvlies.
282p
het verlengde merg
het verlengde merg
reukcentrum in grote hersenen bepaalde tussenribspieren
reukcentrum in grote hersenen de middenrifspieren
Welk deel van het centrale zenuwstelsel maakt deel uit van deze
reflexboog? Welke spieren trekken samen bij het uitniezen?
centrale zenuwstelsel
het verlengde mergbepaalde tussenribspieren
het verlengde mergde middenrifspieren
reukcentrum in grote hersenen bepaalde tussenribspieren reukcentrum in grote hersenen de middenrifspierenopgave 5Benzodiazepinen
Uit gezondheidsoverwegingen wordt in Nederland geprobeerd het gebruik
van bepaalde kalmerende middelen, de benzodiazepinen, terug te dringen
door ze niet meer te vergoeden via de zorgverzekering. Probleem is dat
bij langdurig gebruik van benzodiazepinen, zoals valium, gewenning en
zelfs verslaving optreedt.
Op basis van het werkingsmechanisme zijn zowel de positieve als de negatieve kanten van benzodiazepinen te verklaren. Benzodiazepinen beïnvloeden de werking van GABA -receptoren in A celmembranen van bepaalde neuronen. Na binding van de neurotransmitter GABA aan een GABA -receptor functioneert deze als A ionkanaal dat voornamelijk chloride-ionen doorlaat. Binding van benzodiazepinen aan GABA -receptoren versterkt het effect van GABA. A
Het transport van een bepaald ion door een celmembraan is onder andere
afhankelijk van:
1 de concentratie van het ion aan weerszijden van het membraan;
2 het potentiaalverschil over het membraan.
292p
alleen 1
alleen 2
zowel 1 als 2
Welke van deze factoren kan of welke kunnen de richting bepalen van de
nettoverplaatsing van Cl--ionen over het celmembraan van een neuron?
alleen 1 alleen 2 zowel 1 als 2Een GABA -receptor bestaat uit vijf subeenheden. Er zijn A bindingsplaatsen voor GABA en er is een aparte bindingsplaats voor benzodiazepinen. In afbeelding 1 is de receptor schematisch weergegeven. α β β γ GABAA receptor α celmembraan afbeelding 1 Door binding van GABA aan de receptor wordt de centraal gelegen opening wijder, waarna selectief Cl--ionen kunnen passeren. Binding van benzodiazepinen aan de receptor leidt niet tot het wijder worden van de centrale opening, maar leidt er wel toe dat bij dezelfde GABA-concentratie meer Cl--ionen doorgelaten worden.
302p
de secundaire structuur
de tertiaire structuur
de quaternaire structuur
Wordt in afbeelding 1 de secundaire, tertiaire of quaternaire structuur van
GABA schematisch weergegeven?
de secundaire structuur de tertiaire structuur de quaternaire structuurGABA is een remmende neurotransmitter in het centrale zenuwstelsel. Als
GABA bindt aan GABAA-receptoren in het membraan van een neuron,
verplaatsen Cl--ionen zich door het membraan.
312p
− Zullen Cl--ionen als gevolg van het binden van GABA aan een
GABAA-receptor netto de zenuwcel instromen of juist uitstromen?
− Verklaar het remmende effect van GABA als gevolg van deze
ionenverplaatsing.
De werking van benzodiazepinen verschilt van die van klassieke
kalmerende middelen doordat benzodiazepinen op een andere plek aan
de receptor binden.
Wanneer lichaamseigen boodschappermoleculen binden aan de actieve
bindingsplaats van een membraanreceptor, volgt doorgaans een signaal
in de cel. Andere stoffen die aan deze actieve plaats binden en ook dit
signaal veroorzaken, worden agonisten genoemd.
Middelen die aan de actieve bindingsplaats hechten, en de
signaaloverdracht blokkeren, heten antagonisten (zie afbeelding 2).
afbeelding 2
lichaamseigen boodschapper
Middelen die niet aan de actieve bindingsplaats maar elders hechten,
kunnen het signaal versterken of verzwakken. Deze stoffen worden
allosterische modulatoren genoemd (zie afbeelding 3).
afbeelding 3
allosterische bindingsplaats
Klassieke kalmerende middelen zijn veelal agonisten.
Benzodiazepinen horen bij de groep versterkende modulatoren.
Stoffen die de effectiviteit van neurotransmitters beïnvloeden, zijn
geneesmiddelen die alleen op recept verkrijgbaar zijn. Voor een goede
dosering is advies van een arts nodig.
Allosterische modulatoren blijken in geval van een overdosering minder
gevaarlijk te zijn dan de meeste agonisten of antagonisten.
322p
Geef hiervoor een verklaring.
In de loop van de evolutie zijn door het optreden van mutaties
verschillende varianten ontstaan van receptoren die reageren op dezelfde
signaalmoleculen.
332p
Leg uit dat er tussen deze receptoren meer variatie te verwachten is in
bindingsplaatsen voor allosterische modulatoren, dan in de
bindingsplaatsen van agonisten en antagonisten.
Bij langdurig gebruik van benzodiazepinen is een hogere dosis nodig voor
hetzelfde effect. Deze gewenning kan toegeschreven worden aan
veranderingen in en rondom neuronen.
Drie veranderingen zijn:
1 Toename van het aantal GABAA-receptoren in het presynaptische
neuron;
2 Afname van het aantal GABAA-receptoren in het postsynaptische
neuron;
3 Toename van het aantal GABA-transporteiwitten voor heropname van
GABA in het presynaptische neuron.
342p
alleen 1
alleen 2
alleen 3
zowel 1 als 2
zowel 1 als 3
zowel 2 als 3
Welke van deze veranderingen kan of welke kunnen een verklaring zijn
voor de gewenning aan benzodiazepinen?
alleen 1 alleen 2 alleen 3 zowel 1 als 2 zowel 1 als 3 zowel 2 als 3Ook al zijn ze veiliger bij overdosering, benzodiazepinen zijn medicijnen
met een kalmerende en slaapbevorderende werking, die in het dagelijks
leven tot problemen kunnen leiden. De overheid in New York probeert ook
daarom het gebruik van benzodiazepinen terug te dringen.
Een van de problemen is het mogelijk verhoogd risico op het oplopen van
botbreuken door een ongeval binnen of buitenshuis.
352p
Verklaar het verhoogd risico op een ongeval aan de hand van het effect
van benzodiazepinen op twee delen van het centrale zenuwstelsel.
In de staten New York en New Jersey is onderzoek gedaan naar de
relatie tussen het gebruik van benzodiazepinen en botbreuken.
De keuze was op deze staten gevallen omdat ze naast elkaar liggen en in
New York een maatregel van kracht werd die het gebruik van
benzodiazepinen terugdrong. In beide staten werd het gebruik van
benzodiazepinen en het aantal heupfracturen bij bewoners in kaart
gebracht voor en na het invoeren van de maatregel.
In afbeelding 4 zijn enkele resultaten van het Amerikaanse onderzoek
weergegeven.
afbeelding 4
diagram1
gebruikbenzodiazepinen(%vrouwen)
Het onderzoek is een voorbeeld van een quasi-experiment: in dit geval
werd gedurende enige tijd de medische geschiedenis van verschillende
groepen gevolgd, voor en na een bepaalde verandering.
361p
Waarin verschilt de opzet van een experimenteel onderzoek met een
dergelijk quasi-experiment? Beschrijf een verschil.
373p
− Formuleer een hypothese die past bij het Amerikaanse onderzoek.
− Beargumenteer of de resultaten in afbeelding 4 deze hypothese wel of
niet ondersteunen.
Bronvermelding
Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen
behorende correctievoorschrift, dat na afloop van het examen wordt gepubliceerd.
vraag 3
12p
A
21p
32p
42p
52p
B
62p
B
71p
82p
D
91p
102p
A
112p
122p
C
132p
142p
B
153p
162p
A
173p
182p
B
192p
202p
212p
222p
D
232p
242p
B
252p
262p
272p
B
282p
A
292p
C
302p
C
312p
322p
332p
342p
F
352p
361p
373p
