bronnen

Eindexamen economie vmbo gl/tl 2022, tijdvak 1

bij dit examen

Meerkeuzevragen
Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op.

opgave 1Een zonnige investering

Bij de beantwoording van de vragen in deze opgave moet je soms
gebruikmaken van informatiebron 1 en 2 in de bijlage.
Munir en Nellie hebben in de loop van de jaren een mooi bedrag
gespaard. De rente bij de spaarbank is de laatste jaren erg laag. “Het
spaargeld levert te weinig op”, zegt Munir. “Wij willen met dit geld een
hogere opbrengst bereiken.”
12p
Maak van onderstaande zinnen een economisch juiste tekst door de juiste
woorden te kiezen.
Doe het zo: Noteer de nummers (1), (2) en (3) op je antwoordblad. Vul bij
de nummers de juiste woorden in. Kies uit de woorden die tussen haakjes
staan.
Als Munir en Nellie gaan sparen verplaatsen ze …(1)… (huidige /
toekomstige) consumptie naar …(2)… (de toekomst / het heden). Als de
inflatie hoger is dan de ontvangen rente zal de …(3)… (koopkracht /
nominale waarde / rente) van hun spaargeld dalen.
“Kunnen we ons spaargeld niet beter beleggen in aandelen?”, vraagt
Nellie. “Ik ken een bedrijf dat zonnepanelen produceert, SolProducts nv.
De winst bij verkoop van dit aandeel (de koerswinst) had ons meer
opgeleverd dan de 0,1% rente bij de spaarbank.”
Gebruik informatiebron 1.
22p
Op 1 januari 2014 stond er € 5.000 op de spaarrekening van Munir en
Nellie.
Bereken de koerswinst in euro’s op 1 januari 2017 als zij op
1 januari 2014 van hun gehele spaargeld deze aandelen SolProducts
hadden gekocht. Schrijf je berekening op.
31p
De aandeelhouders ontvangen een deel van de winst van SolProducts.
Hoe wordt de winstuitkering genoemd die bestemd is voor de
aandeelhouders?
Munir twijfelt, want beleggen in aandelen is altijd risicovol. “We kunnen
die zonnepanelen van SolProducts natuurlijk ook zelf kopen, een soort
‘investering’ in ons eigen huis”, zegt Nellie.
Gebruik informatiebron 2.
42p
Eerst berekenen ze hoeveel panelen ze nodig hebben. In een
consumentengids staat een artikel over zonnepanelen.
Hun huishouden verbruikt gemiddeld 2.673 kWh per jaar. Ze kiezen
zonnepanelen met een vermogen van 270 Wp per stuk.
Bereken hoeveel zonnepanelen Nellie en Munir dan minimaal zullen
aanschaffen, zodat ze kunnen voorzien in hun gemiddelde
stroomverbruik. Schrijf je berekening op.
51p
De zonnepanelen leveren de 2.673 kWh voor hun huishouden. De prijs
voor een kWh is € 0,19.
Bereken in twee decimalen de verwachte jaarlijkse besparing op de
elektriciteitsrekening van hun huishouden. Schrijf je berekening op.
61p
Zij zijn tevreden over de verwachte opbrengst van de panelen. “Deze
investering is naar verwachting zelfs in ruim 10 jaar terugverdiend.
Misschien kan dat nog wel korter worden.”
In welk geval kan de terugverdientijd van een zonnepaneel korter
worden?
A als de levensduur van een zonnepaneel toeneemt
B als de prijs van een kWh stijgt
C als de reparatiekosten van een paneel stijgen
71p
Munir ziet nog wel een mogelijk toekomstig probleem.
De energieleverancier is nu wettelijk verplicht om de stroom die je
teruglevert op jaarbasis te verrekenen met de stroom die je afneemt. Dit
heet salderen. “In de zomer zullen we meer stroom opwekken dan we
verbruiken. In de winter verbruiken we meer stroom dan we opwekken.”
Leg uit dat er voor Munir en Nellie een nadeel ontstaat als het
salderen wordt afgeschaft.

opgave 2Produceren zonder afval

Bij de beantwoording van de vragen in deze opgave moet je soms
gebruikmaken van informatiebron 3 in de bijlage.
De aandeelhouders van HAL nv
zijn bij elkaar gekomen om het
jaarverslag van 2017 te bespreken.
HAL nv produceert met een
beperkt aantal werknemers en veel
techniek één type machine die
computerchips produceert.
figuur bij de opgave
82p
Maak van onderstaande zinnen een economisch juiste tekst door de juiste
woorden te kiezen.
Doe het zo: Noteer de nummers (1), (2), (3) en (4) op je antwoordblad.
Vul bij de nummers de juiste woorden in. Kies uit de woorden die tussen
haakjes staan.
Bij HAL is sprake van …(1)… (arbeidsintensieve / kapitaalintensieve)
productie. HAL is het enige bedrijf ter wereld dat dit type machine
produceert. Deze marktvorm noemen we …(2)… (een monopolie /
monopolistische concurrentie / een oligopolie). HAL produceert …(3)…
(heterogene / homogene) goederen. Vanwege de jarenlange
noodzakelijke miljardeninvesteringen in het bedrijf is toetreding tot deze
markt door andere aanbieders …(4)... (gemakkelijk / moeilijk).
Ondanks de behaalde winst in 2016 maken de aandeelhouders zich
zorgen over de toekomst. Bij HAL werken vooral hoogopgeleide
werknemers. Er is sprake van krapte op de arbeidsmarkt van deze
hoogopgeleiden. Dat kan gevolgen hebben voor de loonkosten.
92p
Leg in twee stappen uit dat de krapte op deze arbeidsmarkt gevolgen kan
hebben voor de hoogte van de loonkosten van HAL.
Gebruik de begrippen ‘vraag naar arbeid’ en ‘aanbod van arbeid’ in je
antwoord.
Aandeelhouder Julia vraagt zich af bij welke productieomvang de
loonkosten per product kunnen dalen.
Gebruik informatiebron 3.
101p
Wat zou het indexcijfer van de productieomvang in 2018 moeten zijn,
zodat de loonkosten per product dalen in vergelijking met 2015?
A 105
B hoger dan 105
C lager dan 105
111p
Aandeelhouder Karim komt met een ander voorstel: “HAL moet anders
gaan produceren door afvalstoffen te hergebruiken als grondstof.
Daardoor kan onze winst stijgen.”
Leg uit dat door hergebruik van afvalstoffen de winst kan stijgen.
121p
Karim overtuigt de andere aandeelhouders van zijn voorstel met het
argument dat ook de negatieve externe effecten van de productie kunnen
dalen.
Geef een voorbeeld van een negatief extern effect van de productie
van chipmachines door HAL.

opgave 3Gelijk loon

Bij de beantwoording van de vragen in deze opgave moet je soms
gebruikmaken van informatiebron 4 in de bijlage.
Nederlandse transportbedrijven en
Oost-Europese uitzendbureaus
profiteerden van de lage lonen in
Oost-Europese landen. Zo werden
Poolse vrachtwagenchauffeurs die
werken voor een Nederlands bedrijf,
maar in dienst zijn van een Pools
uitzendbureau, veel lager betaald
dan Nederlandse
vrachtwagenchauffeurs.
figuur bij de opgave
De landen van de Europese Unie (EU) hebben in 2017 een overeenkomst
gesloten om deze ongelijke loonbetaling te stoppen. Er is afgesproken dat
alle EU-werknemers het cao-loon van het EU-land waarin ze werken,
gaan verdienen.
131p
Inwoners van een EU-land mogen werken en wonen in een ander EU-land
vanwege:
A vrij verkeer van goederen en diensten.
B vrij verkeer van kapitaal.
C vrij verkeer van personen.
D vrij verkeer van werkgelegenheid.
141p
De overeenkomst heeft voordelen voor Poolse werknemers die via een
Pools uitzendbureau in Nederland werken. Maar ook Nederlandse
werknemers hebben hiervan een voordeel.
Noem een voordeel van de overeenkomst voor Nederlandse
werknemers.
In Nederland zijn 13.350 Poolse werknemers aan het werk via Poolse
uitzendbureaus.
Gebruik informatiebron 4.
151p
Bereken hoeveel buitenlandse werknemers in Nederland werkzaam zijn
via een uitzendbureau uit een ander EU-land. Schrijf je berekening op.
161p
Polen is wel lid van de EU, maar geen lid van de Economische en
Monetaire Unie (EMU).
Noem een kenmerkend verschil tussen de EMU-landen en Polen.
Nederlandse bedrijven die gebruikmaken van een Pools uitzendbureau
betalen daarvoor aan het Poolse uitzendbureau.
171p
Is er voor Nederland bij de betaling door de Nederlandse bedrijven aan
het Poolse uitzendbureau sprake van export of import? Kies ook de juiste
toelichting.
A Dit is export, want er gaat geld vanuit Polen naar Nederland.
B Dit is export, want er gaat geld vanuit Nederland naar Polen.
C Dit is import, want er gaat geld vanuit Polen naar Nederland.
D Dit is import, want er gaat geld vanuit Nederland naar Polen.
181p
De lonen van werknemers in de industrie die werken via een Europees
uitzendbureau, kunnen stijgen door de overeenkomst. Hogere lonen
hebben gevolgen voor de kostprijs van industriële producten uit
Nederland.
Maak van onderstaande zinnen een economisch juiste tekst door de
juiste woorden te kiezen.
Doe het zo: Noteer de nummers (1) en (2) op je antwoordblad. Vul bij de
nummers de juiste woorden in. Kies uit de woorden die tussen haakjes
staan.
Als gevolg van de gestegen kostprijs …(1)… (verbetert / verslechtert) de
concurrentiepositie van Nederlandse industriële bedrijven ten opzichte
van industriële bedrijven buiten de EU. Hierdoor kan voor Nederland de
...(2)… (exporthoeveelheid / importhoeveelheid) van industriële goederen
dalen.

opgave 4Loonstrook

Bij de beantwoording van de vragen in deze opgave moet je soms
gebruikmaken van informatiebron 5 in de bijlage.
Tijdens Prinsjesdag wordt er veel gesproken over de financiële gevolgen
van de regeringsplannen voor verschillende bevolkingsgroepen. Ook bij
Robin thuis vragen ze zich af wat er gaat veranderen.
191p
De plannen die op Prinsjesdag gepubliceerd worden door de regering
worden doorgerekend op financiële en economische gevolgen.
Welke instantie berekent de economische gevolgen van de
regeringsplannen?
A Centraal Bureau voor de Statistiek
B Centraal Plan Bureau
C Sociaal Economische Raad
D Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen
Op het loon van Robins vader, de heer Tichelaar, wordt loonheffing
ingehouden. De loonheffing bestaat uit loonbelasting en premies
volksverzekeringen.
201p
Welke wet behoort tot de volksverzekeringen?
A Algemene Bijstandswet
B Algemene Ouderdomswet
C Werkloosheidswet
D Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen
Gebruik informatiebron 5.
211p
Op de loonstrook staan een (1) en een (2).
Vul de loonstrook aan door de juiste woorden te kiezen.
Doe het zo: Noteer de nummers (1) en (2) op je antwoordblad. Vul bij de
nummers de juiste woorden in. Kies uit de woorden die tussen haakjes
staan in de loonstrook.
Gebruik informatiebron 5.
221p
Bereken in een decimaal hoeveel procent van het loon wordt afgedragen
aan de Belastingdienst. Schrijf je berekening op.
Uit een krant:
− Komend jaar zullen meer mensen een baan hebben door economische
groei.
− Tweeverdieners met elk een bruto-inkomen tussen de € 50.000 en
€ 75.000 gaan er 0,6% op vooruit.
231p
Robin: “Dus als de werkgelegenheid stijgt, dan stijgt ook het besteedbaar
inkomen.”
Hieronder staan vijf economische verschijnselen:
1 De werkgelegenheid stijgt.
2 De loonheffing kan worden verlaagd.
3 De uitgaven aan sociale zekerheid dalen.
4 De werkloosheid daalt.
5 Het besteedbaar inkomen stijgt.
In welke regel staan deze verschijnselen zo, dat een logische
gedachtegang ontstaat?
A 1 → 2 → 3 → 4 → 5
B 1 → 2 → 4 → 3 → 5
C 1 → 3 → 2 → 4 → 5
D 1 → 3 → 4 → 2 → 5
E 1 → 4 → 2 → 3 → 5
F 1 → 4 → 3 → 2 → 5
241p
Robin: “Pa, als ik naar je salarisstrook kijk, dan wordt er elke maand een
groot bedrag ingehouden voor je pensioenvoorziening. Dat kun je toch
ook zelf sparen.”
Noem een reden waarom de overheid alle werknemers verplicht deel
te nemen aan collectieve pensioenvoorzieningen.

opgave 5Vof Storm

Bij de beantwoording van de vragen in deze opgave moet je soms
gebruikmaken van informatiebron 6 in de bijlage.
Youri Storm is eigenaar van een
bedrijf dat intelligente,
computergestuurde grasmaaiers
(CG’s) produceert.
Zijn zus Marisa wordt binnenkort
mede-eigenaar. De eenmanszaak
figuur bij de opgave
zou dan een vennootschap onder
firma worden, de vof Storm.
251p
Noem een voordeel van een vof ten opzichte van een eenmanszaak.
Het bedrijf is intussen uitgegroeid tot een van de grootste bedrijven in
Nederland. Het marktaandeel, op basis van de omzet, bedraagt 64%. Een
marktaandeel is ook te berekenen met gegevens van de afzet.
Gebruik informatiebron 6.
262p
Toon met een berekening aan dat het marktaandeel van vof Storm op
basis van de afzet 75% bedraagt. Schrijf je berekening op.
Het marktaandeel kan ook berekend worden door naar de omzetgegevens
te kijken. Het marktaandeel van vof Storm berekend op basis van de
omzet (64%) is lager dan het marktaandeel op basis van de afzet (75%).
Gebruik informatiebron 6.
271p
Geef een verklaring voor het verschil tussen het marktaandeel op basis
van de omzet en het marktaandeel op basis van de afzet.
282p
Marisa stelt aan Youri voor om als ondernemingsvorm te kiezen voor de
besloten vennootschap (bv), met beiden als enige aandeelhouders.
Volgens Marisa is de wettelijke aansprakelijkheid bij een bv voor hen
anders geregeld dan bij een nv.
Maak van onderstaande zinnen een economisch juiste tekst door de
juiste woorden te kiezen.
Doe het zo: Noteer de nummers (1), (2) en (3) op je antwoordblad. Vul bij
de nummers de juiste woorden in. Kies uit de woorden die tussen haakjes
staan.
Een bv betaalt...(1)... (inkomstenbelasting / vennootschapsbelasting)
over de...(2)... (brutowinst / nettowinst / omzet). Bij een bv zijn Marisa en
Youri...(3)... (niet / wel) privé aansprakelijk voor de schulden van het
bedrijf.
291p
Youri en Marisa besluiten om een bv op te richten met meer
aandeelhouders: “Als bv gaan we dan 1.000 aandelen à € 150 uitgeven.”
Tante Anna wil haar neef en nicht helpen en koopt 280 aandelen van de
nieuwe bv tegen de uitgifteprijs. Het in het eerste jaar verwachte uit te
keren dividend, bestemd voor de aandeelhouders, bedraagt in totaal
€ 65.000.
Bereken hoeveel dividend naar verwachting in het eerste jaar aan
tante Anna wordt uitgekeerd door Storm bv. Schrijf je berekening op.
302p
Youri: “Als ons bedrijf kapitaalkrachtiger is, kunnen we ook grotere CG’s
gaan produceren en verhuren. Voor grotere boerenbedrijven in de
omgeving kan dat een aantrekkelijk alternatief zijn: huren in plaats van te
moeten kopen. Behalve voordelen voor ons zijn er ook nadelen aan
verbonden.”
Noem voor Storm bv een financieel nadeel om de CG’s te verhuren.
Geef een verklaring voor je antwoord.

opgave 6Indiase boer

Bij de beantwoording van de vragen in deze opgave moet je soms
gebruikmaken van informatiebron 7 in de bijlage.
India is een van de best
presterende economieën
van Azië, met een groei van
het nationaal inkomen van
7,5% in 2017. Toch zijn er
grote problemen,
bijvoorbeeld in de landbouw.
figuur bij de opgave
Gebruik informatiebron 7.
313p
Het inkomen per hoofd van de bevolking in 2017 in India bedraagt
$ 1.710. Veel boeren hebben echter een veel lager inkomen.
Bereken het inkomen per hoofd van de bevolking werkzaam in de
Indiase landbouw. Schrijf je berekening op.
321p
Het goede weer leverde dit jaar een recordoogst aan landbouwproducten
op voor India.
Welk gevolg heeft de recordoogst voor de verkoopprijzen van deze
landbouwproducten?
A Door het grotere aanbod dalen de verkoopprijzen.
B Door het grotere aanbod stijgen de verkoopprijzen.
C Door het lagere aanbod dalen de verkoopprijzen.
D Door het lagere aanbod stijgen de verkoopprijzen.
Een groeiend probleem in de Indiase landbouw is het tekort aan water.
In de deelstaat Haryana wordt om die reden gewerkt aan een project om
rijst, het belangrijkste exportproduct, te vervangen door andere producten
zoals appels. Ook boer Arjun denkt erover appels te gaan telen in plaats
van rijst te verbouwen.
tabel
gegevens van boer Arjun voor 1 kilogram rijst en 1 kilogram appels   rijst appels benodigde hoeveelheid water 34 liter 10 liter verkoopprijs $ 0,35 $ 0,50
Boer Arjun in Haryana verbouwt nu uitsluitend rijst en gebruikt
13,6 miljoen liter water. Zijn omzet bedraagt $ 140.000.
Gebruik de tabel.
332p
Bereken in een decimaal hoeveel miljoen liter water boer Arjun per jaar
kan besparen als hij appels gaat telen in plaats van rijst te verbouwen en
dezelfde omzet wil behouden. Schrijf je berekening op.
Onderzoekers van de Wageningen University (WUR) willen de boeren in
India ondersteunen. De onderzoekers zijn betrokken bij 40 projecten ter
verbetering van de landbouw in India.
341p
De aandacht van de onderzoekers uit Wageningen gaat vooral uit naar
betere irrigatiesystemen om de waterhuishouding te verbeteren.
”Uiteindelijk kan ook de Indiase betalingsbalans hierdoor verbeteren”,
aldus onderzoeker Sievez van de WUR.
Hieronder staan drie economische verschijnselen.
1 De import van landbouwproducten daalt.
2 De kwaliteit van de landbouwgrond stijgt.
3 De productie van landbouwproducten stijgt.
In welke regel staan deze verschijnselen zo, dat een logische
gedachtegang ontstaat?
A betere irrigatiesystemen → 1 → 2 → 3 → betalingsbalans verbetert
B betere irrigatiesystemen → 1 → 3 → 2 → betalingsbalans verbetert
C betere irrigatiesystemen → 2 → 1 → 3 → betalingsbalans verbetert
D betere irrigatiesystemen → 2 → 3 → 1 → betalingsbalans verbetert
E betere irrigatiesystemen → 3 → 1 → 2 → betalingsbalans verbetert
F betere irrigatiesystemen → 3 → 2 → 1 → betalingsbalans verbetert
351p
De onderzoekers van de WUR vinden dat meer diversiteit kan leiden tot
een verbetering van de Indiase landbouw. Door meer soorten
landbouwproducten te produceren, wordt de Indiase landbouw minder
kwetsbaar.
Geef een reden waarom meer diversiteit de landbouw in India minder
kwetsbaar maakt.

opgave 7Koopkrachtstijging voor iedereen?

Zoals bij iedere Prinsjesdag doen kranten
verslag van de plannen van de regering voor
het komende jaar. Het onderwerp waarover op
Prinsjesdag het meest wordt geschreven is de
koopkracht van de burger.
figuur bij de opgave
361p
Maak van onderstaande zinnen een economisch juiste tekst door de juiste
woorden te kiezen.
Doe het zo: Noteer de nummers (1) en (2) op je antwoordblad. Vul bij de
nummers de juiste woorden in. Kies uit de woorden die tussen haakjes
staan.
De stijging van de kosten van levensonderhoud in Nederland, wordt
…(1)... (deflatie / indexatie / inflatie) genoemd. Als het inkomen in
procenten …(2)… (meer / minder) stijgt dan de algemene prijsstijging van
goederen en diensten neemt de koopkracht van het inkomen af.
In het Financieele Dagblad (FD) staat een overzicht van de veranderingen
in koopkracht voor verschillende bevolkingsgroepen. Daarbij wordt het
begrip modaal inkomen gebruikt.
371p
Wat wordt bedoeld met het modaal inkomen in Nederland?
A het gemiddelde inkomen in Nederland
B het hoogste inkomen dat in Nederland wordt verdiend
C het inkomen dat het meest voorkomt in Nederland
D het laagste inkomen dat in Nederland wordt verdiend
Jorgio de Witt is een alleenstaande ouder met drie kinderen. Zijn
minimumloon stijgt in 2018 van € 1.625 naar € 1.670 bruto per maand. De
inflatie in 2018 bedraagt 1,8%. Volgens het FD stijgt zijn koopkracht
vergeleken met andere inkomensgroepen het meest.
382p
Bereken de procentuele koopkrachtverandering van het maandinkomen
van Jorgio de Witt in 2018. Schrijf je berekening op.
391p
Bij de berekening van de koopkracht gaat de regering ervan uit dat de
koopkrachtstijging voor iedereen in een bepaalde inkomensgroep
hetzelfde is. Volgens het FD kan door de inkomstenbelasting het
koopkrachtplaatje toch verschillen.
Leg uit dat de inkomstenbelasting ervoor kan zorgen dat de
koopkrachtstijging niet voor iedereen in een bepaalde inkomensgroep
hetzelfde is.
401p
Ondanks de koopkrachtstijging besluit Jorgio de Witt toch zuinig aan te
doen. Het is weleens vaker gebeurd dat een voorspelde
koopkrachtstijging later leidde tot een koopkrachtdaling.
Hieronder staan drie economische verschijnselen:
1 De vraag naar goederen en diensten overstijgt het aanbod.
2 Er komt meer vraag naar goederen en diensten.
3 Er ontstaat inflatie.
In welke regel staan deze verschijnselen zo dat een logische
gedachtegang ontstaat?
A koopkracht stijgt → 1 → 2 → 3 → koopkracht daalt
B koopkracht stijgt → 1 → 3 → 2 → koopkracht daalt
C koopkracht stijgt → 2 → 1 → 3 → koopkracht daalt
D koopkracht stijgt → 2 → 3 → 1 → koopkracht daalt
E koopkracht stijgt → 3 → 1 → 2 → koopkracht daalt
F koopkracht stijgt → 3 → 2 → 1 → koopkracht daalt

opgave 8Wim is werkloos

Wim, 61 jaar, had een tijdelijk contract als leraar op
een middelbare school. Wims contract werd niet
verlengd door zijn werkgever en hij heeft zich
aangemeld bij het UWV.
figuur bij de opgave
411p
Welke taak verricht het UWV voor mensen als Wim?
Het UWV verzorgt de uitvoering van:
A collectieve voorzieningen.
B de pensioenen.
C de volksverzekeringen.
D de werknemersverzekeringen.
421p
Soraya is een collega van Wim, ook haar contract wordt niet verlengd.
Wim heeft maximaal 24 maanden recht op een WW-uitkering.
Soraya heeft maximaal 10 maanden recht op een WW-uitkering.
Noem een reden waarom Wim langer recht heeft op een WW-uitkering
dan Soraya.
432p
De regering heeft de duur van de WW-uitkering verkort van maximaal
38 maanden naar maximaal 24 maanden. Als reden worden de stijgende
uitgaven aan WW-uitkeringen genoemd, vanwege de vergrijzing op de
arbeidsmarkt.
Noem twee oorzaken waardoor de uitgaven aan WW-uitkeringen
kunnen stijgen door de vergrijzing op de arbeidsmarkt.
Wim verdiende als leraar een maandinkomen van € 1.982.
De WW-uitkering bedraagt 70% van het laatstverdiende loon.
Als de alleenstaande Wim na 24 maanden WW-uitkering nog geen werk
heeft gevonden, stopt de WW-uitkering. Hij kan daarna een
bijstandsuitkering van € 933,65 per maand ontvangen.
441p
Stel dat Wim een volledige bijstandsuitkering ontvangt.
Bereken in twee decimalen in euro’s de inkomensachteruitgang voor
Wim vergeleken met de WW-uitkering. Schrijf je berekening op.
451p
Voor de overheid ontstaan er nog meer uitgaven die verband houden met
de toenemende vergrijzing in Nederland. De overheid wil bezuinigen op
deze uitgaven.
Maak van de onderstaande zinnen een economisch juiste tekst door
de juiste woorden te kiezen.
Doe het zo: Noteer de nummers (1) en (2) op je antwoordblad. Vul bij de
nummers de juiste woorden in. Kies uit de woorden die tussen haakjes
staan.
Een manier waarop de overheid kan bezuinigen op de sociale zekerheid
is de leeftijd waarop men aanspraak kan maken op een AOW-uitkering te
…(1)... (verhogen / verlagen). De AOW-uitkering wordt deels betaald uit
…(2)… (sociale premies / zorgpremies) van de werkenden en in
toenemende mate door belastinginkomsten.