Eindexamen maatschappijkunde vmbo kb 2018, tijdvak 1

‘Ontslag om hoofddoek is onrechtmatige discriminatie’ Een Franse moslima die in dienst was als softwareontwikkelaar, is ten onrechte door haar bedrijf ontslagen vanwege het dragen van een hoofddoek. Het ontslag is ‘onrechtmatig’, zo oordeelt het Europese Hof van Justitie. Het Hof komt tot die conclusie op basis van Europese wetgeving die onderscheid op basis van religieuze overtuiging verbiedt.

Overeenkomst over de zorg PvdA-leider Lodewijk Asscher wil samen met andere linkse partijen een overeenkomst sluiten over de zorg. Hij heeft een plan dat hij met deze partijen wil bespreken. Volgens hem kennen de plannen van de linkse progressieve partijen op het gebied van de zorg ‘meer overeenkomsten dan verschillen’.

Thalys en Eurostar stellen identiteitscontrole in Nederland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk hebben een akkoord bereikt over de invoering van passagierslijsten voor internationale hogesnelheidstreinen (Thalys en Eurostar). Met de passagierslijsten kunnen veiligheidsdiensten checken of er gezochte criminelen in de trein zitten. Een identiteitscontrole voor vertrek moet garanderen dat de naam op het vervoersbewijs en de naam op het paspoort overeenkomen.

Basisinkomen gaat niet door Terneuzen zal voorlopig niet experimenteren met een basisinkomen voor mensen die langdurig in de bijstand zitten. De gemeenteraad heeft besloten tot uitstel. Het ministerie van Sociale Zaken had kritiek op de plannen. In de wet staat dat iemand met een uitkering een tegenprestatie moet leveren. In Terneuzen zouden twintig mensen een basisinkomen van 993 euro per maand krijgen, zonder verplichtingen.

Studenten voelen zich tekortgedaan na afschaffen basisbeurs Het geld dat is bespaard met het afschaffen van de basisbeurs, komt niet ten goede aan beter onderwijs. Dat schrijven studentenorganisaties LSVB en ISO vandaag in een brief aan de partijen die onderhandelen over een nieuw kabinet. Het geld dat het oplevert is volgens hen niet eens genoeg om eerdere bezuinigingen op te vangen. Deze week wordt aan de formatietafel in Den Haag onder andere gesproken over het onderwijs. De basisbeurs is afgeschaft met steun van drie van de vier onderhandelende partijen: VVD, D66 en GroenLinks. De vierde partij, het CDA, wil de basisbeurs juist opnieuw invoeren.

Afgetreden politici Met twee afgetreden bewindspersonen, een opgestapte Kamervoorzitter en twee onderzoeksrapporten, leek de bonnetjesaffaire over de Teeven- deal definitief beëindigd. Maar nu blijkt dat de opvolger van Ivo Opstelten, minister Ard van der Steur, belangrijke informatie heeft achtergehouden voor de Tweede Kamer. Van der Steur deed dat als Tweede Kamerlid en later als minister. Dat staat in het boek De rekening voor Rutte, waarin verslaggever Bas Haan de werkwijze van het kabinet-Rutte volgde. Het boek onthult een tot nu toe geheime e-mail van Van der Steur, waaruit blijkt dat hij de Tweede Kamer onjuist heeft geïnformeerd. Het gaat om de antwoorden op 99 Kamervragen over de Teeven-deal, waaruit na commentaar van Van der Steur belangrijke informatie werd geschrapt.

Staatssecretaris mag blijven Staatssecretaris van Volksgezondheid Martin van Rijn mag, na het Tweede Kamerdebat over de problemen met de zorg voor kwetsbare mensen in de samenleving, blijven. De SP wilde dat de staatssecretaris zou aftreden. Deze wens behaalde geen meerderheid, maar kreeg wel steun van het CDA en GroenLinks.

Den Haag doet niet mee met Europese OM voor fraudebestrijding De minister van Justitie laat zijn EU-collega’s weten dat Nederland niet meedoet met het Europese Openbaar Ministerie (OM) dat speciaal wordt opgericht om fraude met EU-geld te bestrijden. Een meerderheid in de Tweede Kamer voelt niets voor méér Europa in verkiezingstijd. De VVD, het CDA en de SP zien het Europese OM als een directe aanval op de nationale rechtsstaat. Brussel krijgt dan nog meer te zeggen.

In sommige buurten geldt: veel misdaad en toch een veilig gevoel Of iemand zich veilig voelt of niet, hangt niet helemaal samen met de criminaliteit in de buurt. Ook opleiding en politieke voorkeur spelen een rol, blijkt uit onderzoek in Amsterdam. Onveiligheid zit ook tussen de oren, concludeert criminoloog Marlou Teerlink. Zij deed onderzoek naar de band tussen de harde cijfers over criminaliteit in de stad en de mate waarin bewoners zich veilig of onveilig voelen.

Grote politieactie Als onderdeel van een grote actie heeft de Nederlandse politie op 34 adressen huiszoekingen gedaan. Dat meldt het Openbaar Ministerie. De actie werd gecoördineerd door de Europese organisatie Eurojust. In totaal werden in zestien landen 359 invallen gedaan, waaronder zeventig in België. Ook in onder meer de Verenigde Staten, Canada en Chili zijn huiszoekingen verricht.

R.Z. vier jaar cel erbij R.Z. heeft in hoger beroep opnieuw vier jaar celstraf gekregen voor een inbraak bij zijn ex-schoonouders. Hij had die vanuit de gevangenis, waar hij al een celstraf van vier jaar voor een ander delict uitzat, georganiseerd. R.Z. wil zich niet zomaar neerleggen bij de uitspraak en zijn advocaat overweegt namens R.Z. naar … te stappen.

Meer criminaliteit in Nederland dan gedacht De criminaliteit in Nederland is groter dan uit de officiële cijfers blijkt. Er zijn te weinig mensen bij de opsporingsdiensten werkzaam en de aangiftebereidheid bij burgers en bedrijven daalt. Hierdoor geven de cijfers niet weer wat de werkelijke omvang is van de misdaad.

Bandenprikker blijft langer vast Een 19-jarige jongen die twee weken geleden is aangehouden op verdenking van de vernieling van bijna driehonderd autobanden, blijft langer vastzitten. De bandenprikker was sinds de zomer van 2015 actief in de gemeente Westland. Er waren beelden van een bewakingscamera van de jongen in omloop. Op basis daarvan en door getuigenverklaringen kon hij worden opgepakt.

Vier jaar cel voor speedbootcrash De 51-jarige man die met zijn speedboot een dodelijk ongeluk heeft veroorzaakt, is veroordeeld tot vier jaar gevangenisstraf. De bestuurder had onder invloed van alcohol in het donker te hard gevaren en had geen verlichting op zijn speedboot. Twee van de vier mannen in de sloep die hij had overvaren, kwamen om het leven. Het vaarbewijs van de bestuurder is voor vijf jaar ingetrokken. Hij moet ook 300.000 euro betalen aan de slachtoffers en nabestaanden.

Gazelle blokkeert smartphone op fiets Fietsenfabrikant Gazelle werkt aan de allereerste fiets die whatsappen en bellen tijdens het rijden onmogelijk maakt. De SafeDrivePod blokkeert de smartphone wanneer er harder gefietst wordt dan 10 kilometer per uur. Paul Hendriks van SafeDrivePod: “Uit onderzoek blijkt dat verkeer de grootste bezorgdheid is van ouders. Met deze fiets liggen zij niet meer wakker. Het systeem valt niet te omzeilen zonder medeweten van ouders”. Het apparaat is niet alleen een repressief middel. “We moeten ons bewust worden dat het gebruik van de smartphone in het verkeer niet normaal is. Met de SafeDrivePod versnellen we deze beweging.”

Politie heeft mogelijke serie-overvaller te pakken De politie heeft vanmiddag een 26-jarige man uit Driebruggen aangehouden op verdenking van het plegen van een overval op een bloemenwinkel. Ook zijn betrokkenheid bij een andere overval wordt onderzocht. De politie doet verder onderzoek en de verdachte zit voorlopig vast voor het rechercheverhoor.

Maak van drugsvilla een wijkgebouw Met interesse kijkt het Nederlandse Openbaar Ministerie (OM) naar Italië, waar in beslag genomen villa’s van maffiabazen een maatschappelijke bestemming krijgen. Zo zijn verschillende villa’s omgebouwd tot bibliotheek of tot een opvanghuis voor bedreigde vrouwen.

Rechtbank: verdachte wilde de stad Waalwijk niet echt opblazen Dat de 33-jarige man echt Waalwijk zou opblazen, zoals hij op Twitter beweerde, was niet geloofwaardig. Daarom heeft de rechtbank in Breda de man vrijgesproken voor het bedreigen van inwoners van Waalwijk. Tegen de man was drie maanden cel geëist, plus een half jaar voorwaardelijk. Volgens justitie ‘wist je niet of je met een malloot te maken hebt of met iemand die het echt gaat uitvoeren’. Voor de rechtbank is echter duidelijk dat deze tweets meer een schreeuw om hulp waren dan serieuze dreiging. De rechtbank merkte ook nog op dat de man feitelijk geen bedreiging plaatste. ‘My dream is to blow up Waalwijk’, schreef hij. En het feit dat hij ergens van droomt, betekent niet dat je belooft dat ook te gaan doen, volgens de rechtbank.

Aanpak op hoofdlijnen De aanpak van zeshonderd Amsterdamse veelplegers kent drie hoofdlijnen die met elkaar samenhangen: 1. Vermindering recidive Snel, streng en consequent straffen om recidive te voorkomen. 2. Zorg Aangehouden of veroordeelde daders worden uitgebreid gescreend. Hiermee wordt voorkomen dat ze opnieuw de fout in gaan. De daders wordt hulp geboden om hun leven weer op orde te krijgen. 3. Broertjes en zusjes De gezinnen van de veelplegers op de lijst worden bezocht. Er wordt snel ingegrepen om te voorkomen dat broertjes en zusjes ook in de criminaliteit belanden.

Vrouw opgepakt voor heling Een van de vier zeldzame puppy’s die werden gestolen bij een zorgboerderij, is teruggevonden. Agenten hebben een 22-jarige verdachte op verdenking van heling opgepakt. Eigenaresse Rachel van de zorgboerderij was zelf een vrouw op het spoor gekomen die op Facebook een bericht had geplaatst dat ze eigenaar was geworden van een nieuwe pup. Toen verschillende mensen vroegen of het om een Old English Bulldog ging, verwijderde ze haar bericht van Facebook.

Rechtsbijstand Voor een goede staat van de rechtspraak is het belangrijk dat iedereen toegang tot de rechter heeft. Die toegang staat voornamelijk voor mensen met een lager inkomen onder druk door de verhoging van de griffierechten. Dit ‘toegangskaartje voor de rechter’ maakt het moeilijker voor mensen met een laag inkomen om hun recht te halen. Deze verhoging willen we dan ook terugdraaien. Waar nodig wil onze partij dus meer geld uittrekken voor de gesubsidieerde rechtsbijstand.