bronnen

Eindexamen bedrijfseconomie havo 2018, tijdvak 1 (management en organisatie)

opgave 1Opgave 1

In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing.
Op 1 januari 2015 kocht Aron Flink een bedrijfspand. Hij liet dat
verbouwen tot een bedrijvencentrum. Hij verhuurt hierin ruimtes aan een
kapsalon en aan een nagelstudio.
figuur bij de opgave
Gegeven is over 2018:
− Voor de aanschaf en de verbouwing heeft Aron een hypothecaire
lening afgesloten waarvoor aan het eind van elke maand een vast
bedrag van € 1.521 aan interest en aflossing wordt betaald.
Op 1 januari 2018 resteert nog een schuld van € 231.863. De interest
is 0,3% per maand.
− De verzekeringspremie van het bedrijfspand is € 3.600 per jaar en
wordt door Aron op 1 januari 2018 voor het gehele jaar 2018 betaald.
− De overige kosten zijn € 504,41 per maand in 2018.
− Aron ontvangt vooruit op de eerste dag van elk kwartaal van 2018 van
beide huurders gezamenlijk een totaalbedrag aan huur van € 7.500
voor drie maanden.
Bij het aflossen van een hypothecaire lening zijn verschillende
aflossingssystemen mogelijk:
− met gelijke bedragen
− door middel van annuïteiten
− op het eind van de looptijd in één keer
12p
Op basis van welk aflossingssysteem wordt bovenstaande hypothecaire
lening afgelost? Motiveer het antwoord.
23p
Bereken het resultaat van Aron over de maand januari 2018. Vermeld of
het een voordelig of een nadelig resultaat betreft.
Met betrekking tot zowel de huur als de verzekeringspremie staan op de
balans van Aron per 1 februari 2018 transitorische posten (overlopende
posten).
34puitwerkbijlage
Welke transitorische posten die hierop betrekking hebben staan op de
balans van Aron per 1 februari 2018?
Geef de namen van deze posten, de balanskant (debet of credit) waarop
deze posten staan en de grootte van deze posten. Vul hiertoe de
uitwerkbijlage behorende bij deze vraag volledig in.

opgave 2Opgave 2

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 4.
In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing.
Jan Groenland is eigenaar van Green Lunch bv. Green Lunch verkoopt
biologische lunchmaaltijden aan consumenten en bedrijven.
Omdat de vraag naar biologische maaltijden in het algemeen al jaren
toeneemt, overweegt Jan zijn activiteiten uit te breiden. Jan overweegt
per 1 januari 2019 ook biologische avondmaaltijden te maken en te
verkopen vanuit hetzelfde pand.
Jan kiest bij een eventuele uitbreiding uit twee opties:
− het onderbrengen van de activiteiten van de avondmaaltijden in de
huidige bv: Green Lunch bv
− de activiteiten van de avondmaaltijden onderbrengen in een aparte bv:
Green Dinner bv (zie informatiebron 1)
Jan kiest voor de tweede optie. Jan beweert dat door de oprichting van
Green Dinner bv het risico voor Green Lunch bv lager is.
42p
Geef een bedrijfseconomische onderbouwing van de bewering van Jan.
Alle volgende vragen van deze opgave gaan alleen over Jans activiteiten
rondom de avondmaaltijden van Green Dinner bv.
Jan stelt een liquiditeitsbegroting op over 2019. De oprichting van Green
Dinner zal doorgaan als uit de liquiditeitsbegroting over 2019 blijkt dat
zowel in het eerste halfjaar als in het tweede halfjaar van 2019 de
ontvangsten groter zijn dan de uitgaven.
Uit deze eis blijkt dat Jan aanstuurt op liquide middelen en niet op winst.
Dit doet Jan omdat hij van mening is dat voldoende liquide middelen beter
zijn voor de continuïteit van de bv dan voldoende winst.
52p
Geef een onderbouwing van de mening van Jan. Betrek in de
onderbouwing zowel de liquide middelen als de winst.
Jan zal op 1 januari 2019 twee investeringen moeten doen:
− een investering in elektrische bezorgscooters voor het bezorgen van
de avondmaaltijden en
− een investering in een beginvoorraad ingrediënten voor de
avondmaaltijden
De avondmaaltijden kunnen iedere
dag tussen 17.30 uur en 20.30 uur
worden afgehaald of worden
bezorgd.
Een bezorger kan met een
elektrische bezorgscooter
gemiddeld drie bestellingen per uur
bezorgen (= drie ritten per uur).
Hierbij wordt ervan uitgegaan dat
de avondmaaltijden gelijkmatig
tussen 17.30 en 20.30 uur worden
bezorgd.
figuur bij de opgave
Jan zal in één keer het benodigd aantal elektrische bezorgscooters
aanschaffen, waarbij hij wil dat er in 2019 op elke dag altijd voldoende
elektrische bezorgscooters zijn om de verwachte bestellingen te kunnen
bezorgen.
62p
Toon aan met een berekening dat Jan op 1 januari 2019 vier elektrische
bezorgscooters zal moeten aanschaffen (zie informatiebron 2).
71p
Bereken het totale investeringsbedrag voor deze vier scooters per
1 januari 2019 (zie informatiebron 3).
In kwartaal 1 van 2019 zijn er 160 bestellingen per week.
82p
Toon met een berekening aan dat in kwartaal 1 van 2019 het verwachte
aantal te verkopen avondmaaltijden per week 280 is
(zie informatiebron 2).
92p
Bereken het verwachte investeringsbedrag in de beginvoorraad
ingrediënten op 1 januari 2019 (zie informatiebron 2 en 3).
De klanten die de avondmaaltijden afnemen, zullen altijd contant betalen.
104p
Bereken over het eerste halfjaar van 2019 de verwachte totale
ontvangsten uit de verkoop en de bezorging van de avondmaaltijden
(zie informatiebron 2).
Naast de verwachte investeringsuitgave aan de beginvoorraad
ingrediënten op 1 januari 2019 zijn er uitgaven aan inkopen van de
ingrediënten gedurende de week. Deze inkopen zullen op de dag van
inkoop worden betaald aan de leveranciers.
Naast de eerder genoemde ontvangsten en uitgaven zijn er nog andere
gegevens (zie informatiebron 4).
114puitwerkbijlage
Bereken de verwachte saldi liquide middelen aan het eind van elk halfjaar
van 2019. Vul hiertoe de uitwerkbijlage behorende bij deze vraag volledig
in.
Conclusie
122puitwerkbijlage
Zal Jan het plan om vanaf 2019 avondmaaltijden te verkopen, uitvoeren
en Green Dinner bv oprichten? Motiveer het antwoord met behulp van de
getallen uit de bij vraag 11 ingevulde uitwerkbijlage.

opgave 3Opgave 3

In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing.
Chanel heeft op 1 augustus 2018 een spaarrekening met een spaarsaldo
van € 4.620,88. Ze is niet tevreden over de interestvergoeding en gaat
daarom onderzoeken welke optie haar het meeste oplevert. Ze heeft de
keuze uit de volgende vier opties.
optie A een interestvergoeding van 2,4% enkelvoudig per jaar bij de ING-bank optie B een interestvergoeding van 0,2% enkelvoudig per maand bij de Rabobank optie C een interestvergoeding van 2,4% samengesteld per jaar bij de SNS-bank optie D een interestvergoeding van 0,18% samengesteld per maand bij

optie A een interestvergoeding van 2,4% enkelvoudig per jaar bij de ING-bank optie B een interestvergoeding van 0,2% enkelvoudig per maand bij de Rabobank optie C een interestvergoeding van 2,4% samengesteld per jaar bij de SNS-bank optie D een interestvergoeding van 0,18% samengesteld per maand bij de Triodosbank

133puitwerkbijlage
Leg uit, zonder het berekenen van de eindwaarden, dat optie C wat
betreft de interestopbrengsten over de komende jaren te prefereren is
boven optie A, B en D. Vul hiertoe de uitwerkbijlage behorende bij deze
vraag volledig in.
Op 1 augustus 2018 zal Chanel € 4.620,88 op haar nieuwe spaarrekening
bij de SNS-bank (optie C) storten. De interest wordt bijgeschreven aan het
eind van elke periode. Op 1 augustus 2021 zal ze € 1.000 opnemen voor
een groot verjaardagsfeest.
142p
Bereken het verwachte spaarsaldo van haar spaarrekening op
31 juli 2024 na bijschrijving van de interest.
Chanel wil op 1 augustus 2024 een motor kopen. Daarvoor verwacht ze
op dat moment € 9.500 nodig te hebben.
152p
Bereken welk bedrag Chanel op 1 augustus 2018 extra had moeten
storten op haar spaarrekening zodat het spaarsaldo op 1 augustus 2024
precies genoeg was om de motor te kunnen kopen.

opgave 4Opgave 4

In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing.
Op 1 januari 2019 begint Kees van Oss een eenmanszaak. Kees start een
online handelsonderneming in Oosterse tapijten.
Hij brengt € 10.000 aan eigen vermogen in de vorm van liquide middelen
in. Bij de bank opent hij een zakelijke rekening waarop dit bedrag wordt
gestort.
De bank stelt een rekening-courantkrediet beschikbaar van maximaal
€ 12.000 waarvan Kees gebruik kan maken.
Voor het eerste kwartaal 2019 verwacht Kees het volgende:
− De verwachte inkopen en omzet zijn:
  inkopen waarvan op rekening omzet waarvan op rekening januari € 20.000 € 4.000 € 18.000 € 14.400 februari € 14.000 € 7.000 € 19.000 € 15.200 maart € 14.000 € 7.000 € 20.000 € 16.000             € 48.000 € 18.000 € 57.000 € 45.600
− De krediettermijn debiteuren en de krediettermijn crediteuren zijn
een maand en hiervan wordt volledig gebruikgemaakt.
− Bij het inkopen en verkopen worden de goederen direct geleverd.
− Maandelijks wordt € 1.600 voor de bedrijfsvoering betaald.
− Voor privédoeleinden wordt maandelijks € 2.500 aan liquide middelen
uit de onderneming onttrokken.
162p
Bereken het bedrag aan rekening-courantkrediet dat Kees per
31 januari 2019 verwacht nodig te hebben.
172p
Van welk van de hieronder staande situaties is sprake ten aanzien van
de leveranciers van Kees van Oss? Motiveer het antwoord.
a Kees van Oss verstrekt leverancierskrediet.
b Kees van Oss verstrekt afnemerskrediet.
c Kees van Oss ontvangt leverancierskrediet.
d Kees van Oss ontvangt afnemerskrediet.
Om te voorkomen dat Kees van Oss te grote privéopnames doet, stelt de
bank bij het ter beschikking stellen van het rekening-courantkrediet een
voorwaarde. Het eigen vermogen van de handelsonderneming mag aan
het eind van het eerste kwartaal niet kleiner zijn dan het oorspronkelijk
ingebrachte eigen vermogen. Anders wordt het beschikbaar gestelde
rekening-courantkrediet beëindigd.
De brutowinst over het eerste kwartaal van 2019 is € 19.000.
183p
Toon met een berekening aan of de bank het rekening-courantkrediet
beëindigt aan het eind van het eerste kwartaal van 2019.

opgave 5Opgave 5

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 5 tot en met 7.
De Gelderse Blinden Stichting zet zich actief in voor hulp aan blinden en
slechtzienden.
De stichting heeft interne richtlijnen opgesteld ten aanzien van het
financieel beheer (zie informatiebron 5).
192p
Toon met behulp van een berekening aan of de stichting voldoet aan de
norm van de interne richtlijn 1 (zie informatiebron 5 en 6).
De stichting belegt haar vermogen om met de opbrengsten daaruit het
goede doel te steunen. Haar beleggingsstrategie is mede gebaseerd op
de interne richtlijn 3 van de stichting (zie informatiebron 5). Op grond
hiervan belegt de stichting tot nu toe alleen in obligaties en niet in
aandelen.
201p
Leg uit waarom beleggen in obligaties minder risicovol is dan beleggen in
aandelen.
Het bezit van de stichting is per 31 december 2017 verdeeld over een
bankrekening en obligaties (zie informatiebron 6).
De vaste activa zijn te onderscheiden in materiële vaste activa,
immateriële vaste activa en financiële vaste activa.
211p
Tot welke groep vaste activa behoort de balanspost Obligaties bij de
Gelderse Blinden Stichting?
Volgens de penningmeester heeft de huidige strategie, het uitsluitend
beleggen in obligaties, in 2017 tot een voldoende totaalrendement geleid.
222p
Toon aan met een berekening dat het totaalrendement op obligaties voor
2017 voldoet aan de interne richtlijn 4 van de stichting (zie informatiebron
5, 6 en het formuleblad).
Heroverweging beleggingsstrategie
Het beleggingsrendement over 2017 voldoet weliswaar aan de interne
richtlijn 4, echter in een periode van economische groei neemt de kans op
stijgende aandelenkoersen toe. De penningmeester stelt daarom voor om
vanaf 1 januari 2018 een deel van het vermogen in aandelen, horende tot
de AEX-index, te gaan beleggen (zie informatiebron 7).
De stichting was vroeger een vereniging.
231p
Leg uit dat het bij een vereniging lastiger kan zijn geweest voor het
bestuur om voor een alternatieve beleggingsstrategie te besluiten.
Het voorstel van de penningmeester voor een alternatieve
beleggingsstrategie is het belegd vermogen in obligaties per
31 december 2017 te verdelen in
− 80% van het vermogen blijft belegd in obligaties;
− 20% van het vermogen wordt in aandelen horende tot de AEX-index
belegd.
De overige bestuurdersleden gaan hiermee akkoord indien het verwachte
voordelige koersresultaat in 2018 van de alternatieve beleggingsstrategie
bij beide scenario’s groter is dan € 20.040.
In informatiebron 7 zijn de verwachte koersontwikkelingen aan de hand
van twee scenario’s met betrekking tot de economische groei in 2018
opgenomen. De penningmeester berekent het verwachte koersresultaat
bij beleggen volgens de alternatieve beleggingsstrategie bij beide
scenario’s. Hij neemt dus de interestbaten en dividendbaten niet mee in
zijn analyse.
241p
Bereken het bedrag in euro’s dat in aandelen en het bedrag in euro’s dat
in obligaties belegd gaat worden volgens de alternatieve
beleggingsstrategie.
251p
Bereken het totale verwachte koersresultaat in euro´s van de alternatieve
beleggingsstrategie in 2018 bij scenario 1. Geef aan of er sprake is van
een voordelig of van een nadelig resultaat.
261p
Bereken het totale verwachte koersresultaat in euro´s van de alternatieve
beleggingsstrategie in 2018 bij scenario 2. Geef aan of er sprake is van
een voordelig of van een nadelig resultaat.
271p
Gaat het bestuur akkoord met de alternatieve beleggingsstrategie voor
2018? Motiveer het antwoord.
Let op: de laatste vragen van dit examen staan op de volgende pagina.

opgave 6Opgave 6

Van Hoekstra nv zijn de balansen van 2017 (getallen x € 1.000) bekend:
debet         credit   31 december 1 januari   31 december 1 januari Vaste activa 520 500 Geplaatst aandelenkapitaal 400 400       Voorziening onderhoud 120 100 Vlottende activa 420 390 Banklening 300 360       Rekening- courantkrediet 40 30       Winstsaldo 80 0               940 890   940 890
Verder is gegeven:
− De verandering van de balanspost Banklening is veroorzaakt door een
aflossing op 1 oktober 2017.
− Alle overige veranderingen van de balansposten hebben gelijkmatig
verdeeld over het jaar plaatsgevonden.
− De totale interestkosten over 2017 waren € 14.700.
282p
Noem twee verschillen tussen een voorziening en een schuld.
293p
Bereken voor Hoekstra de interestkosten in procenten van het vreemd
vermogen (IVV) over 2017 (zie formuleblad).
De financieel directeur geeft aan dat er bij Hoekstra over 2017 sprake was
van een positief hefboomeffect. Dit valt aan te tonen met behulp van de
RTV (Rentabiliteit van het Totaal Vermogen), IVV en/of REV (Rentabiliteit
van het Eigen Vermogen).
302p
Welke bewering ten aanzien van een positief hefboomeffect is juist?
Motiveer het antwoord zonder een berekening.
a De oorzaak van een positief hefboomeffect is dat RTV < IVV.
b De oorzaak van een positief hefboomeffect is dat RTV > IVV.
c Het gevolg van een positief hefboomeffect is dat REV < RTV.
d Het gevolg van een positief hefboomeffect is dat IVV > REV.
Bronvermelding
Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen
behorende correctievoorschrift, dat na afloop van het examen wordt gepubliceerd.